Medycyna

#kryjryj – czyli wszystko co powinniśmy wiedzieć o maseczkach.

Miesiąc temu zakładając maseczkę chirurgiczną przygotowując się do operacji nie podejrzewałam, że w przeciągu dwóch tygodni stanie się ona towarem deficytowym a kupienie jej będzie graniczyło z cudem. Środowisko medyczne sprzecza się co do zasadności noszenia maseczek. Obecnie Centers for Disease Control and Prevention (CDC) zaleca zakrywanie dróg oddechowych wszystkim, za to World Health Organization (WHO) tylko chorym na COVID-19 i osobom opiekującym się nimi. Dyskusje polskich lekarzy ukrócił Minister Zdrowia i od 16-ego kwietnia zostaje wprowadzony nakaz osłaniania dróg oddechowych w miejscach publicznych. Nowe obostrzenia to nowe pytania, na które postaram się Wam udzielić odpowiedzi. 

Maseczkowe kompendium:

I. Jak dobrać maseczkę? (pamiętajcie, że mówimy o tych uszytych samodzielnie – nikt nie każe nam kupować maseczek medycznych, a tych z filtrami FFP2 i FFP3 nawet nie powinniśmy bo one zarezerwowane są teraz dla ochrony zdrowia). 

Tak aby przylegała do Twojej twarzy, dzięki czemu będzie szczelna a przeciek między materiałem a skórą jest jak najmniejszy. Powinna być też wygodna i nie ograniczać oddychania. Zadbaj o to aby była zrobiona z materiału, który można uprać [1].

II. Czy maseczka uszyta samodzielnie też działa?

Na samym początku musimy przede wszystkim uświadomić sobie co daje nam zasłanianie dróg oddechowych – czyli noszenie masek. Zakrywanie dróg oddechowych nie chroni nas przed koronawirusem – chroni za to innych. Człowiek wydala cząsteczki wirusa SARS-CoV-2 (koronawirusa) mówiąc czy kaszląc jeszcze przed wystąpieniem objawów nie wiedząc o tym, że jest chory. Wtedy właśnie nieświadomie możemy zakażać innych a maseczka stanowi mechaniczną barierę dla aerozolu z cząsteczkami wirusa. Tak więc zasłonięcie dróg oddechowych maseczką zrobioną samodzielnie też spełnia tę funkcję. 

III. Jak dezynfekować maski?

CDC (Centers for Disease Control and Prevention) zaleca pranie masek w celu ich dezynfkecji, mówimy tutaj o takich ręcznie robionych [2]. Na stronie CDC nie znajdziemy jednak informacji o temperaturze jakiej należy użyć. Obecnie nie mamy opublikowanych dużych randomizowanych badań, mówiących nam jaka temperatura zabija koronawirusa, jednak na stronie WHO możemy znaleźć informacje, że 56*C jest wystarczające. Inne test wskazują jednak, że należałoby użyć wyższej temperatury podając, że 65*C dezaktywuje większość cząsteczek wirusa SARS-CoV-2 [3]. Pamiętajmy, że podczas takiego prania używamy również detergentu działającego jak mydło więc nawet niższa temperatura może być skuteczna w zależności od długości prania. 

Wietrzenie masek nie jest zalecane w celu ich dezynfekcji. Koronawirus potrafi utrzymać się kilka godzin na powierzchni materiału, a na elementach plastikowych w dogodnych warunkach aż do 72h, a takie się zdarzają w maskach antysmogowych [4]. 

Jeżeli jednak maska nie nadaje się do prania a my potrzebujemy jej codziennie, spotkałam się z propozycją sterylizowania jej ciepłym powietrzem np w słoiku, który wsadzamy do gorącej wody lub do piekarnika. Gorące powietrze (według powyższych danych ok 65*) zabije koronawirusa – pytanie czy nie uszkodzi też maski, która raczej nie jest przystosowana do takich temperatur. 

IV. Czy noszenie maseczki chroni mnie przed koronawirusem?

Tak jak wspominałam osłanianie dróg oddechowych chroni bardziej innych niż nas. Skutecznie przed wirusem chronią nas jedynie maski z filtrem ffp3 – ale takie zarezerwowane są w obecnie dla personelu medycznego, który na co dzień pracuje z pacjentami chorymi na COVID-19. Badania jednak dowodzą, że w przypadku kontaktu z osobami bezobjawowymi maski z filtrami ffp2/N95 również wykazują skuteczność [5].

V. Czy moje dzieci też powinny nosić maseczki?

CDC zaleca zasłanianie dróg oddechowych dzieciom powyżej 2 roku życia. Młodszym dzieciom nie powinniśmy zakładać maseczek z powodu dużego ryzyka uduszenia [1]. Z maseczkami trzeba też uważać u osób z chorobami układu oddechowego np. u osób z niekontrolowaną astmą.  

VI. Czy maseczki chirurgiczne są lepsze od tych szytych w domu?

Nieznacznie. Żadna z nich nie chroni nas przed dostaniem się cząsteczek wirusa SARS-CoV-2 do naszych dróg oddechowych i obie maseczki bardziej chronią innych przez rozsiewem z naszej strony. Jest jednak badanie pokazujące, że przez maseczki chirurgiczne przechodzi mniej cząsteczek wirusa niż przez zwykłą domową maskę [6]. Należy jednak zwrócić uwagę, że to badanie było przeprowadzone na wirusie grypy i nie mamy pewności czy koronawirus zachowuje się podobnie. 

VI. Jak prawidłowo zdjąć i założyć maseczkę?

Rysunek 1 i rysunek 2. Instrukcja ze strony Głównego Inspektoratu Sanitarnego (dorzucam jeszcze instrukcje jak nałożyć i zdjąć rękawiczki)

 

Rysunek 1
Rysunek 1
Rysunek 2
Rysunek 2

VII. Jak uszyć maseczkę w domu?

Rysunek 3. Instrukcja znaleziona na stronie CDC (cdc.gov/coronavirus)

Rysunek 3
Rysunek 3

Mam nadzieje, że ten artykuł rozwiał wasze wątpliwości. Wesołych świąt i #kryjryj.  

  1.  https://www.cdc.gov/coronavirus/2019-ncov/prevent-getting-sick/diy-cloth-face-coverings.html
  2. https://www.cdc.gov/coronavirus/2019-ncov/prevent-getting-sick/cloth-face-cover-faq.html
  3. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC7086689/
  4. https://www.nejm.org/doi/10.1056/NEJMc2004973
  5. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC7102609/
  6. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC2440799/?fbclid=IwAR1a42dKnFcR4Kw9RTpsSyI2ZhxsFjTiT96y6Qr_sYVRVVzoEbE3rVR7wfY

Rano biegam w białym fartuchu a wieczorem na treningu – zapraszam do mojego medycznosportowego świata. Lekarz => ortopeda in progress.

2 komentarze

  • John Doe

    Pani Doktor, pisze Pani rzeczy, których nie można przemilczeć. Celem noszenia maseczek przez społeczeństwo jest ochrona przed bezobjawowym lub skąpoobjawowym ludźmi, redukcja generowanego aerozolu itp. Tymczasem Pani pisze o maskach FFP2 i FFP3, nie zaznaczając przy tym, że maski takie w przypadku posiadania zaworu wydechowego w ogóle nie chronię otoczenia przed chorym w takiej masce, ponieważ wydech jest spodobamy i niefiltrowany. Podobnie wszelkie maski z zaworami wydechowymi. Chyba jednak trzeba ludziom o tym wspomnieć.
    „Badania jednak dowodzą, że w przypadku kontaktu z osobami bezobjawowymi maski z filtrami ffp2/N95 również wykazują skuteczność” – Nie jest to prawda, nawet w cytowanej przez panią pracy [5] są zalecane „ N95 masks/positive pressure suits are recommended for medium/high risk clinical encounters.”

    Mam wrażenie, że nie zna pani również znaczenia słowa „dezynfekcja”. Pranie nie jest metodą dezynfekcji.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *